سطوح سه گانه عرصه زندگی در ایران
بهروز باقرپور
در هر جامعه و هر کشوری اعم از توسعه یافته و پیشرفته یا در حال توسعه و یا عقب مانده و توسعه نیافته، ما به تناسب رسته های ملی – تکامل اجتماعی – میزان ترقی و پیشرفت در هر جنبه ای با سه عرصه شاخص مواجهیم:
الف- عرصه ی خصوصی آن (نهانخانه = درون ) هر خانواده است. یعنی چهاردیواری و اختیاری و اعضای آن در محیط خانواده با کمترین اختلافات و انگیزه ها، اما بالاترین نکات مشترک و خواست، زندگی کرده و آداب و سنن و رفتار و کردار و آیین زندگی و مراسم داخلی خانواده خود را دارا می باشند که این محیط باید در امن و امان باشد و اصل برائت در آن حفظ گردد و کس و کسانی حق دخالت و جستجو و تفحض (غیر از مجوز قانونی) نداشته باشند. پس عرصه ی خصوصی محل امن نهانخانه افراد جامعه و عرصه خصوصی افراد آن جامعه شمرده می شود.
ب- اما کلانتر و بزرگتر و وسیع تر از آن، عرصه ی عمومی جامعه است که وقتی عرصه ی خصوصی از آستانه ی هر خانواده تمام یافت – محیط درون جامعه و سراسر اجتماع جایگاه مشترک عرصه عمومی افراد است که اقلیتها – اکثریت ها – راست ها – چپ ها و هر انسانی بعنوان شهروند جامعه و هر آدمی که حق استقلال فردی دارد و هر انسانی که حق انسان بودن دارد، عضو فعال این جامعه مشترک و یار گرامی عرصه عمومی آن است. در جامعه ی عمومی نقاط مشترک و روابط اجتماعی گوناگون و مناسبات زندگی انسانی در قالب ها و اشکال گوناگون فراوان است و این، محرک اصلی و موتور واقعی یک جامعه است.
حال در آینده ما بطور علمی با اسناد و مدارک و علوم و معارف جامعه شناختی این عرصه عمومی را بعنوان " یک جامعه مدنی " حال قوی با علل یا ضعیف با دلایل خود معرفی خواهیم کرد. پس عرصه ی عمومی، از آستانه شهروندان تا ورودی دولت، همان عرصه عمومی حالت ملت متعلق به جامعه و مردم آن می باشد که با قوانین علمی جامعه شناسی آنرا جامعه مدنی یا نهادهایش به شهروندان فرزانه آشنا خواهیم کرد.
3- عرصه سوم – همان عرصه قدرت یا بخش حکومت و دولت می باشد که دارای نهادها – ساختارها – ارگانها – موسسات – مراکز مختلف – کانونها و آنچه تعلق به منابع قدرت و نفوذ و سیطره حاکمیت دارد. عرصه سوم (قدرت) و حکومت می باشد که دارای انواع مختلف شاکله ها الیگارشی ها می باشد و باز خواهیم کرد رابطه این سه عرصه را که در کدام شرایط هماهنگ، همنواز و در تعادل یکدیگرند و در چه شرایطی در تضاد و علیه هم قرار می گیرند و این سه عرصه به یکدیگر تاثیر و تاثر متقابلی می گذارند و عمدتاً محور جامعه مدنی چه ضعیف چه جامعه مدنی قوی قدرتمند مدرن باشد.
در شمارگان آتی در حد توان به ترتیب به تاریخ معاصر ایران و تمامی حوادث و جنبش ها و مسایل آن خواهیم پرداخت.
ادامه دارد...
