متأسفانه بنا به دلایل مختلفی زبان ما تحت تأثیر گرامر فارسی قرار گرفته است. یکی از این اشکالات گرامری، استفاده بیش از حد حرف «کی» در زبان تورکی است. با کمی یادگیری مقدماتی در مورد گرامر تورکی میتوان آموخت که زبان تورکی برای حفظ ساختاری گرامری خود ابزارهای مختلفی دارد و نیاز به حرف «کی» آن قدر که استفاده میشود نیست!
برای این منظور میتوانیم:
- افعال تورکی را با صفت فاعلی بیان کنیم.
- از شکل مصدر افعال بهره ببریم
- ساختار جملهبندی زبان تورکی را یاد بگیریم و...
به عنوان مثال در جملههای زیر با وجود اینکه یک مفهوم در زبان فارسی بیان میشود اما جمله «الف» یک جمله غیر صحیح از نظر گرامری و جمله «ب» یک جمله صحیح می باشد.
جمله1 : آنهایی که ایمان آورده اند...!
الف : اولار کی ایمان گتیریبلر...!
ب: ایمان گتیرنلر...! [یا اینانمیشلار...!]
جمله2: آن مردی که دوست دارم آمد!
الف : او کیشی که سئویردیم گلدی!
ب: سئودیییم کیشی گلدی!
جمله 3: آن عکس را که میبینی مال من است!
الف: او عکس کی گؤرورسن منیمدیر!
ب: گؤردویون عکس منیمدیر!
جمله 4: از تو خواسته بودم که بیایی!
الف: سندن ایستهمیشدیم کی گلهسن!
ب: سندن گلمهیینی ایستهمیشدیم!
جمله 5: آن طوری که تو فکر میکنی نیست!
الف: اوجور کی سن فیکر ائلهییرسن دئییل!
ب: سن فیکر ائلهدییین کیمی دئییل!
همانطور کی متوجه شدید جملههای ردیف «ب» هم از گیرایی بالایی برخوردارند هم حجم کمتری دارند و هم با گرامر تورکی هماهنگی دارند. اما در تمامی جملههای ردیف «الف» تأثیر گرامر فارسی مشهود است.
البته هدف از این درس حذف کامل حرف «کی» از زبان تورکی نیست. اتفاقاً حرف «کی» در بعضی جملات لازم و تأثیرگذار است... .
از دیگر تأثیرات نگارش فارسی در زبانمان استفاده از کلمه شرطی «اگر» می باشد. معادل این کلمه در تورکی پسوند شرطی سا/2 میباشد. به عنوان مثال در جملات زیر نیازی به استفاده کلمه «اگر» قبل از فعل در زبان تورکی نیست.
اگر بخواند (اوخوسا)
اگر بیاید (گلسه)
اگر آن را به من بدهد! (اونو منه وئرسه!)
اگر رسیدی به من خبر بده! (یئتیشسن [یئتیشدینسه] منه خبر وئر!)
اگر بماند. (قالسا)
به همین راحتی می توان تورکی را صحیح نوشت!
لطفاً منتظر شماره های آینده با نکته های کاربردی دیگر باشید.
